Asp.Net’in bundan önceki iki dersindeki ön hazırlıktan sonra veri tabanına bağlanma sırası geldi.  Bu derste şimdiye kadar yazdığımız kodlardan biraz daha fazla kod yazacağız.

Kodları yazarken karşımıza yeni kavramlar çıkacak. Bunlarında açıklamasını örneklerle beraber vereceğiz. Veritabanı kodlarına geçmeden önce bir veritabanı oluşturalım. Önceki derslerimizde veritabanı oluşturmadan bahsetmiştik. Veritabanımızın ismi data.mdb , bu veritabanının içinde de uyeler adında bir tablo ve bu tabloda da ad,soyad,kullaniciadi,sifre,mail alanları olsun. Veri tabanımızı oluşturduktan sonra kodlara geçebiliriz.Kodları ilk olarak tamamen verip daha sonra tek tek açıklamak istiyorum. Biraz gözünüz korkabilir fakat açıklamaları dikkatle okursanız zor olmadığını göreceksiniz.

<%@ Import Namespace=”System.data” %>
<%@ Import Namespace=”System.data.oledb” %>
<script runat=”server”>
Sub Page_Load(Src As Object, E As EventArgs)
Dim sorgu as new OleDbCommand
Dim baglanti As New OleDbConnection
Dim veriler As OleDbDataReader
baglanti.ConnectionString = “Provider=Microsoft.jet.oledb.4.0;data source=” & Server.MapPath(“data.mdb”)
baglanti.Open()
sorgu.Connection = baglanti
sorgu.CommandText = “select * from uyeler”
veriler=sorgu.executereader()
While veriler.Read()
Response.Write(“ADI:” & veriler(“ad”) & “</br>”)
Response.Write(“SOYADI:” & veriler(“soyad”) & “</br>”)
Response.Write(“KULLANICI ADI:” & veriler(“kullaniciadi”) & “</br>”)
Response.Write(“ŞİFRE:” & veriler(“sifre”) & “</br>”)
Response.Write(“E MAİL:” & veriler(“mail”) & “</br>”)
Response.Write(“<p></p>”)
end while
baglanti.Close()
end sub
</script>

Tüm bu kodları not defterine yazıp baglanti.aspx ismiyle kaydedin ve localhostta çalıştırın. Tabi baglanti.aspx dosyatası ile data.mdb yani veritabanımız aynı dizinde olacak. Açıklamaları okumadan önce kodları çalıştırıp sonucu görürseniz daha iyi olacaktır. Kodları localhostta nasıl çalıştıracağımızı şu dersimizde anlatmıştık. Şimdi yazdığımız kodları satır satır açıklayalım.

Asp.Net ‘ te veri tabanına bağlantı yapmak için bazı kütüphaneler ve bu kütüphane içindeki nesneler kullanılır.  Doğal olarak  kodlarımızın en başında bu kütüphaneleri sayfaya dahil etmemiz gerekir. Dahil etme işlemini aşağıdaki tanımlamalarla yapıyoruz.( import=dahil etmek. Namspace=Ad alanı)

<%@ Import Namespace=”System.data” %> Bu tanımlamada genel veri tabanı kütüphanesini dahil ediyoruz.
<%@ Import Namespace=”System.data.oledb” %> Bu tanımlamada ise sadece access veri tabanı için kullanılacak kütüphaneleri ekliyoruz. Oledb Access veri tabanını belirtir. Eğer MSSQL veritabanına bağlanıyor olsaydık Oledb yerine Sqlclient yazmamız gerekecekti.

Kodlarımız sayfa yüklendiğinde çalışacağı için kodları

<script runat=”server”>
Sub Page_Load(Src As Object, E As EventArgs)

End sub
</script>

alt programı içine yazıyoruz. Alt program içine kodları yazmadan önce kullancağımız nesneleri ve değişkenleri en başta tanımlıyoruz.

Dim baglanti As New OleDbConnection : Bu kod satırında; veritabanına bağlanmamızı sağlayan OledbConnection nesnesinden yeni bir tane tanımladık ve ismine baglanti dedik. Artık veritabanına bağlanırken baglanti adlı değişkeni kullanacağız.  (Connection=bağlantı, New=yeni, )

Dim sorgu as new OleDbCommand : Burda ise; veritabanına bağlandıktan sonra veri tabanındaki tablo üzerinde sorgu çalıştırmamıza yarayacak OleDbCommand nesnesinden yeni bir tane oluşturduk ve oluşturduğumuz OleDbCommand nesnesinin ismine sorgu dedik. Artık veritabanındaki tablo üzerinde sorgu çalıştıracağımız zaman sorgu adlı değişkeni kullanacağız. (Command=komut)

Dim veriler As OleDbDataReader : Bu kod satırı ile, tablo üzerinde sorguyu çalıştırdığımızda elde edilen verileri tutacak nesne olan OleDbReader nesnesinden yeni bir tane oluşturduk ve adına veriler dedik. Artık bilgileri ekrana yazdırıken veriler(“ad”), veriler(“soyad”) tanımlamasını kullanacağız.

Tanımlamalarımız bitti. Simdi tanımladığımız nesnelerle veritabanına bağlantı kurmaya sıra geldi.

baglanti.ConnectionString = “Provider=Microsoft.jet.oledb.4.0;data source=” & Server.MapPath(“data.mdb”)
baglanti.Open()

Bu kod satırı ile oluşturduğumuz baglanti nesnesinin özelliklerini belirliyoruz. Yani veritabanımızın ismini, nerde olduğunu ve bizi veritabanına bağlayacak olan Windows hizmetini belirtiyoruz. Microsoft.jet.oledb.4.0 hizmeti Windows içinde hazır gelen access veritabanı hizmetidir (Provider=Sağlayıcı, datasource=veri kaynağı, ConnectionString=bağlanti cümlesi). Server.Mappath özelliği ile sitenizin kök dizini belirtiliyor. Bir örnek verecek olursak bilgisayarımızda site dosyalarımız C:\Inetpub\wwwroot\site dizininde olsun. Server.Mappath komutu sayesinde veritabanını belirtmek için  C:\Inetpub\wwwroot\site\data.mdb yazmamıza gerek kalmaz. Bunun yerine Server.MapPath(“data.mdb”) yazarız. Tüm bunları belirttikten sonra baglanti.Open kodu ile baglanti değişkenin belirttiği veri tabanı açılır.

sorgu.Connection = baglanti: Buraya kadar veritabanımıza bağlantı kurduk ve veritabanını açtık. Şimdi veritabanımızın içindeki tablo ve tablodaki alanları seçmemiz gerekiyor.  Bu işlemi SQL sorgularıyla yapmamız gerekiyor. Sorgumuzu açtığımız veritabanı üzerinden yapmamız için sorgu.Connection=baglanti(sorguyu baglanti değişkeni üzerinde yap.) kodunu kullanmamız gerekiyor.

sorgu.CommandText = “select * from uyeler” : Bu kod satırında yapacağımız sorguyu belirliyoruz(CommandText=Komut Yazısı). SQL sorgularından şu derste bahsetmiştik. Sorguda uyeler tablosundaki tüm alanların seçileceği belirtiliyor. Ama daha seçmedik. Sadece belirtiyoruz.

veriler=sorgu.executereader() : Bu koda kadar veritabanımızı açtık tablo üzerinde sorgumuzu belirledik ama sorgumuzu çalıştırmadık. Bir önceki komutta belirlediğimiz sorguyu sorgu.executereader() komutu ile çalıştırıyoruz ve sorgudan elde edilen bilgileri “veriler” adlı değişkende tutuyoruz(execute=çalıştır, reader=okuyucu). executereader özelliğini  veritabanından sadece bilgi okurken, listeleme yaparken kullanırız.

Buraya kadar veritabanından bilgileri aldık ve tüm bilgiler artık “veriler” adlı değişkende tutuluyor. “Veriler” değişkeni uyeler tablosundaki tüm satırları içerir. Artık elde ettiğimiz verileri ekrana yazdırmamıza sıra geldi.

While veriler.Read() : koduyla bir döngü açıyoruz. Bu döngü “veriler” adlı değişkendeki bilgilerin hepsi okunana kadar devam edecek. Burada “veriler ” değişkeni uyeler tablosundaki satırları temsil etmektedir. Döngü ilk satırdan son satıra kadar devam edecek diyebiliriz.

Response.Write(“ADI:” & veriler(“ad”) & “</br>”) : Bu kodla uyeler tablosundaki ad alanı veriler(“ad”) komutuyla ekrana yazdırılıyor ve </br> etiketiyle bir satır aşağı iniliyor. While döngüsünde ilk döngüde ilk satır yazdırılır ve sonraki döngülerdede diğer satırlara geçilir. Her döngüde satırdaki tüm alanlar veya istenilen alanlar yazdırılabilir. Biz veritabanımızdaki kayıtları alt alta yazdırıyoruz. Yani kodları çalıştırdığımızda sayfa görüntüsü aşağıdaki gibi olacak.

ADI:Harun
SOYADI:üçüncü
KULLANICI ADI:harunucuncu
ŞİFRE:1234567
E MAİL:trabzon@hotmail.com

ADI:ahmet
SOYADI:keleş
KULLANICI ADI:ahmetkeles
ŞİFRE:123123
E MAİL:ahmet@hotmail.com

baglanti.Close() : koduyla veritabanına açılan bağlantıyı kapatıyoruz ve artık  OleDbConnection nesnesinden türettiğimiz baglanti değişkeni siliniyor. Bunu kapatmamızın nedeni baglanti adlı değişkeni oluşturduğumuzda bu değişken sunucumuzun hafızasında yer kaplar. Bu bir değişken için sunucuyu meşgul etmesede sayfalarımızda birden fazla(baglanti1, baglanti2 …) değişken oluşturduğumuzda  sunucumuzun performansını düşürebilir. (Örnek : Bilgisayarımızda birden fazla program açtığımızda hafıza kullanımı artar ve bilgisayarımız yavaşlamaya başlar. Bu programları kapattığımızda bilgisayar rahatlar. )

Evet arkadaşlar geldik dersimizin sonuna. Veritabanı konusunu ilk kez görüyorsanız bu kodlar size biraz zor görünebilir. Ama kodları yazıp açıklamalarını tekrar okuyup ve sonunda çalıştırdıktan sonra bu kodları ezbere yazabileceksiniz. Şimdilik benden bu kadar. Hoşçakalın.

Be Sociable, Share!

•